Pakiet AML: AMLA domyka pierwsze RTS, do stosowania AMLR zostało niecałe 9 miesięcy

Rozporządzenie (UE) 2024/1624 (AMLR) stosuje się od 10 lipca 2027 r. Od dziś to niecałe dziewięć miesięcy. Przez ostatnie tygodnie AMLA przesunęła się z etapu konsultacji do etapu finalnych projektów, a to oznacza, że treść pierwszych standardów technicznych przestaje być ruchomym celem.

Dla funkcji AML w banku, zakładzie ubezpieczeń czy firmie inwestycyjnej to sygnał, żeby przestać czekać na „ostateczny kształt” i zacząć mapować procedury na konkretne przepisy.

Co AMLA zamknęła 1 października 2026 r.

AMLA ogłosiła, że sfinalizowała trzy zestawy regulacyjnych standardów technicznych i przekazała je Komisji Europejskiej. Pierwszy dotyczy odróżniania stosunków gospodarczych od transakcji okazjonalnych, identyfikowania transakcji powiązanych i progów stosowania środków bezpieczeństwa finansowego (art. 19 ust. 9 AMLR). Drugi określa informacje, które trzeba zebrać i zweryfikować w ramach CDD, w tym uproszczone środki dla niższego ryzyka, weryfikację na odległość, identyfikację elektroniczną i badanie statusu PEP (art. 28 ust. 1 AMLR).

Trzeci zestaw dotyczy wymogów grupowych: minimalnych standardów zarządzania, kontroli wewnętrznej, zarządzania ryzykiem i bezpiecznej wymiany informacji, a także dodatkowych środków dla oddziałów i spółek zależnych w państwach trzecich (art. 16 ust. 4 i art. 17 ust. 3 AMLR). Według komunikatu standardy mają stosować się po sześciu miesiącach od wejścia w życie, a wobec agentów piłkarskich i profesjonalnych klubów piłkarskich od 10 lipca 2029 r.

Projekt RTS przekazany Komisji to już nie materiał do dyskusji, tylko tekst, pod który trzeba przepisać procedurę KYC.

Komisja może jeszcze zmienić treść przy przyjmowaniu aktu delegowanego. Rdzeń wymogów jest jednak znany, a sześciomiesięczne vacatio legis nie daje komfortu, jeśli publikacja w Dzienniku Urzędowym nastąpi blisko lipca 2027 r.

Co jest otwarte i co się właśnie zamknęło

Do 3 listopada 2026 r. AMLA prowadzi konsultację projektu RTS dotyczącego centralnej bazy danych AML/CFT, w formie wysłuchania publicznego. Projekt określa, jak i kiedy organy nadzoru raportują do bazy, w jakim zakresie i z jakim progiem istotności naruszeń. Raportują nadzorcy, nie instytucje obowiązane, ale to z tej bazy AMLA będzie budować obraz poszczególnych podmiotów. Rozporządzenie (UE) 2024/1620 przewiduje, że dotychczasowa baza EBA może działać na rzecz AMLA najpóźniej do 30 czerwca 2027 r.

W ostatnich tygodniach zamknęły się też konsultacje wytycznych w sprawie bieżącego monitorowania stosunków gospodarczych (do 3 września), projektu ITS o formacie zgłoszeń podejrzanych transakcji (do 20 września) oraz projektu RTS o wymianie informacji między jednostkami analityki finansowej (do 6 października). 7 października AMLA opublikowała też odpowiedź na konsultację Komisji w sprawie przeglądu MiCA, proponując m.in. objęcie ramami regulacyjnymi stakingu, udzielania i zaciągania pożyczek kryptoaktywów oraz prawną definicję rozwiązań DeFi.

Harmonogram, który warto mieć w rejestrze

Kto trafi pod nadzór AMLA

Pierwszy wybór ma się rozpocząć do 1 lipca 2027 r. i zakończyć w ciągu sześciu miesięcy. Lista zostanie opublikowana, a bezpośredni nadzór zaczyna się sześć miesięcy po publikacji. Kwalifikują się instytucje kredytowe i finansowe oraz ich grupy z wysokim profilem ryzyka rezydualnego, działające transgranicznie; motywy rozporządzenia mówią o co najmniej sześciu państwach członkowskich. W pierwszym wyborze AMLA obejmie nadzorem najwyżej 40 podmiotów lub grup.

Polska grupa bankowa z działalnością w kilku krajach może się na tej liście znaleźć. Ocena jest dokonywana na poziomie całej grupy, więc jakość danych z oddziałów i spółek zależnych zaczyna mieć znaczenie już teraz.

Co zrobić w tym kwartale

• Zrobić mapę luk między obecną procedurą KYC a finalnymi RTS o CDD i progach transakcji okazjonalnych; wynik przedstawić zarządowi z budżetem na 2027 r.
• Przejrzeć politykę grupową AML pod kątem RTS o wymogach grupowych, zwłaszcza wymianę informacji z podmiotami w państwach trzecich.
• Porównać obecny proces monitorowania transakcji z projektem wytycznych AMLA o bieżącym monitorowaniu, zanim pojawi się wersja finalna.
• Dla grup transgranicznych: ocenić, czy profil ryzyka i zasięg działalności mogą zakwalifikować grupę do pierwszego wyboru w 2027 r., i uporządkować dane, które trafią do nadzorcy.
• Wpisać harmonogram z tabeli do planu compliance na 2027 r. i ustalić właścicieli każdego terminu.